مدیریت کلاس و مدرسه

آموزش آنلاین بهتر است یا حضوری؟

برگزاری کلاس‌های آموزشی به دو صورت آنلاین و حضوری انجام می‌شود که شامل مزایا و معایبی هستند. با همه‌گیری ویروس کرونا آموزش آنلاین رونق زیادی گرفته است که رقیبی جدی برای آموزش حضوری محسوب می‌شود. در این مقاله تلاش شده که با هر دو روش آموزشی به طور کامل آشنا شویم و همینطور به مقایسه تفاوت‌های مهم آموزش حضوری و آنلاین می‌پردازیم.

آموزش آنلاین بهتر است یا حضوری؟
آموزش آنلاین بهتر است یا حضوری؟

آموزش حضوری / سنتی

آموزش به صورت حضوری (یا همان شیوه سنتی تدریس)، از گذشته تا به امروز همچنان طرفداران خود را دارد. آموزش حضوری در زمان و مکان مشخص شروع می‌شود و به اتمام می‌رسد.

در آموزش حضوری معلم و دانش آموز با یکدیگر ارتباط مستقیم دارند و همین موضوع باعث افزایش تعامل بین دبیر و دانش آموز خواهد شد. معلمان از طریق امکانات و ابزارهای آموزشی مانند تخته سیاه و کتاب‌های درسی، به آموزش دانش آموزان می‌پردازند و تکالیف، آزمون و حضور و غیاب را به صورت دستی انجام می‌دهند.

آموزش حضوری / سنتی
آموزش حضوری / سنتی

مزایای آموزش حضوری

مزایای آموزش حضوری شامل نظم بیشتر، مشارکت بیشتر دانش آموزان، تجربیات دیگران، ارتباطات و افراد، سوالات لحظه‌ای، اجبار به یادگیری و… می‌باشد. در ادامه تمامی موارد ذکر شده را به صورت کامل توضیح خواهیم داد.

آموزش مجازی برای دانش آموزان و معلمان مشکلات زیادی را به همراه داشته است از مهم ترین آنها می توان به آسیب به سلامت روان دانش آموزان اشاره کرد. برای کسب اطلاعات بیشتر به مقاله تاثیر آموزش مجازی بر سلامت روان دانش آموزان + راهکار مراجعه نمایید.

1.منظم شدن کلاس‌ها

در آموزش حضوری دانش آموز به واسطه داشتن ارتباط چشمی با معلم تعامل بهتری برقرار می‌کند و این موضوع در نهایت به رعایت نظم منجر می‌شود. معلم نیز در آموزش حضوری بر دانش آموزان تسلط و کنترل بیشتری دارد.

2.مشارکت بیشتر دانش آموزان

هنگامی که دانش آموز به صورت فیزیکی در کلاس حضور دارد، به‌دلیل ارتباط مستقیم دانش آموزان با یکدیگر، گفتگو و پرسش و پاسخ درسی آن‌ها بیشتر می‌شود. دانش آموزان در کلاس‌های حضوری ارتباط بهتر و همکاری بیشتری با هم کلاسی‌های خود دارند که این ویژگی به بالابردن سطح روابط عمومی دانش آموزان کمک می‌کند.

3.تجربیات دیگران

ممکن است هر دانش آموز در یک موضوع استعداد و تجربه داشته باشد که این موضوع فرصت مناسبی را برای تبادل تجربیات در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد.
دانش آموزان در آموزش حضوری با یکدیگر ارتباط بیشتری داشته و راجع به مسائل متفاوت بحث می‌کنند و تجربه‌های خود را بازگو می‌کنند تا بقیه دانش آموزان از این تجربه استفاده کنند. ممکن است یک دانش آموز در درس ریاضی تجربه بیشتری داشته باشد که در این صورت به افراد دیگر برای یادگیری آن مبحث کمک می‌کند.

4.ارتباطات و افراد

در آموزش حضوری دانش آموزان با هم کلاسی‌های خود ارتباط دوستانه برقرار می‌کنند، به یکدیگر کمک کرده و تجربیات خود را در اختیار هم قرار می‌دهند. این ارتباط دوستانه منجر به پیشرفت درسی و اخلاقی دانش آموزان می‌شود و این موضوع در نهایت باعث شکل‌گیری شخصیت اجتماعی مطلوب در دانش آموزان خواهد شد.

5.سوالات لحظه‌ای

دانش آموزان در کلاس‌های حضوری می‌توانند سوالات خود را در هر زمان که نیاز بود بپرسند و پاسخ آن را دریافت نمایند. این سوالات می‌تواند از معلم یا سایر هم کلاسی‌ها پرسیده شود، اما در آموزش مجازی به دلیل عدم وجود ارتباط نزدیک میان دانش آموزان این امکان به راحتی وجود ندارد.

6.اجبار به یادگیری

برخی از دانش آموزان به دلیل پرش ذهنی و بازیگوشی نمی‌توانند در کلاس درس تمرکز کنند و آموزش مجازی بازدهی لازم را برای این افراد ندارد، از این رو آموزش این افراد باید به صورت حضوری انجام شود. این دسته از دانش آموزان به راهنمایی و مدیریت شخصی که آن‌ها را کنترل کند، نیاز دارند تا یادگیری در کلاس درس آسان‌تر شود.

معایب آموزش حضوری

آموزش حضوری در مقابل آموزش آنلاین معایبی دارد و این معایب شامل هزینه‌های جاری کلاس، هزینه‌های رفت و آمد، محدودیت زمان و مکان، برخورد جدی معلم و… می باشد که در ادامه به توضیح مفصل هر مورد پرداخته‌ایم.

1.هزینه‌های جاری کلاس

هزینه‌های جاری آموزش حضوری شامل هزینه اجاره مکان برای برگزاری کلاس‌ها، اطلاع رسانی و تجمیع دانش آموزان، دستمزد بالاتر معلمان برای تدریس حضوری و همچنین هزینه تجهیزات لازم برای آموزش مانند تخته وایت برد، میز و صندلی و… می‌باشد، اما در آموزش مجازی به موبایل یا لپ تاپ و اینترنت نیاز است.

2.هزینه‌های رفت و آمد

رفت و آمد مشکلی اساسی در برگزاری کلاس‌های حضوری است، در شهرهای بزرگ رفت و آمد هزینه مالی و زمانی زیادی به دانش آموزان تحمیل می‌کند. 

3.محدودیت زمان و مکان

در آموزش حضوری برگزاری کلاس‌ها معمولا در یک ساعت و مکان مشخص انجام می‌شود و دانش آموز موظف است طبق برنامه زمانی تعیین شده در مدرسه حضور پیدا کند و این امر به مرور دانش آموز را دچار خستگی و روزمرگی خواهد کرد به همین دلیل دانش آموز در محدودیت زمانی و مکانی قرار می‌گیرد. 

رفت و آمد دانش آموزانی که در مسیر دوری از محل برگزاری کلاس‌ها قرار دارند بسیار دشوار خواهد شد، ممکن است دانش آموز به دلیل طولانی بودن مسیر و زمان از این شرایط خسته شده و در کلاس‌ها حضور پیدا نکند.

4.برخورد جدی معلم

در کلاس‌های حضوری معمولا معلمان به طور جدی با دانش آموزان برخورد می‌کنند که ممکن است تبعات روحی برای دانش آموز داشته باشد. به عنوان مثال اگر معلمی با دانش آموز برخورد بدی داشته باشد قطعا آن دانش آموز نسبت به مدرسه و درس بی میل خواهد شد و از لحاظ روحی آسیب می‌بیند. این دسته از دانش آموزان در بزرگسالی تنها و گوشه‌گیر می‌شوند.

آموزش آنلاین / غیرحضوری

آموزش آنلاین یا غیر حضوری شیوه‌ای از تدریس است که در سال‌های اخیر به دلیل شیوع ویروس کرونا در سراسر جهان مورد توجه مدرسان و دانش آموزان قرار گرفته است.

در این شیوه آموزش، افراد راس یک ساعت مشخص وارد شده و در یک فضای مجازی در کلاس درس حاضر می‌شوند. معلم یا استاد نیز در همین بستر به صورت صوتی یا تصویری با افراد کلاس در ارتباط خواهد بود و آموزش‌های لازم را به آن‌ها می‌دهد. مدرس در این شیوه تدریس می‌تواند در هنگام ارائه از فایل‌های ویدئویی، متنی، انواع نمودارها و همچنین تخته وایت برد مجازی استفاده کند.

آموزش آنلاین یا غیرحضوری
آموزش غیرحضوری(آموزش آنلاین یا مجازی)

مزایای آموزش غیرحضوری

آموزش غیر حضوری همانند آموزش حضوری مزایایی دارد که در ادامه به صورت اجمالی توضیح داده شده است:

1.مختصر و اثربخش

آموزش آنلاین بهتر است با مطالب خلاصه شده انجام شود. البته ضروری است مطالب غیر مهم حذف گردد. در آموزش غیرحضوری تدریس مباحث خلاصه شده به دانش آموزان، اثربخشی بیشتری دارد. 

2.دسترسی آسان

با برگزاری آموزش مجازی در بستر اینترنت و در دسترس بودن رسانه‌ها، این امکان برای دانش آموزان مناطق دور فراهم می‌شود تا نیاز‌های خود را در هرساعت از شبانه روز برطرف کنند.

3.انعطاف پذیری

زمان برگزاری کلاس‌های آنلاین نسبت به کلاس‌های حضوری انعطاف ‌پذیری بیشتری دارد از این رو دانش آموزان به راحتی می‌توانند در کلاس حاضر شوند و همین امر باعث استقبال معلمان و دانش آموزان از این روش آموزشی می‌شود.

4.صرفه جویی در هزینه

آموزش غیرحضوری می‌تواند کاهش هزینه‌ها را درپی داشته باشد. هزینه‌هایی که در برگزاری کلاس‌های آنلاین حذف می‌شود شامل هزینه‌های (مالی و زمانی) رفت و آمد، هزینه‌های تجهیزات برگزاری کلاس‌های آنلاین، هزینه‌های پذیرایی و اجاره مکان می‌باشد. به طور تقریبی هزینه کلاس‌های آنلاین یک‌پنجم کلاس‌های حضوری است.

معایب آموزش غیرحضوری

آموزش غیر حضوری مانند آموزش حضوری شامل معایبی از جمله نداشتن تمرکز و عدم وجود امکانات آموزش مجازی است که در ادامه به توضیح هر یک پرداخته‌ایم.

1.نداشتن تمرکز

دانش آموزان بازیگوش دائماً به دلیل نداشتن تمرکز از مسیر اصلی تدریس منحرف می‌شوند که در نتیجه، بازگشت مجدد به درس و کلاس سخت خواهد شد. مهمترین عامل برای یادگیری دانش آموز تمرکز داشتن می‌باشد که امروزه با وجود موبایل و وسیله‌های هوشمند، متمرکز شدن در مباحث درسی بسیار مشکل ساز شده است.

2.لزوم آموزش در زمینه

برخی از دانش آموزان و معلمان با دستگاه‌های هوشمند و محیط آنلاین آشنا نیستند، زیرا از آموزش سنتی استفاده می‌کردند و که باید مدت زمانی برای آموزش این افراد صورت بگیرد که یکی از معایب بزرگ آموزش غیرحضوری می‌باشد.

3.عدالت آموزشی

عدالت آموزشی به معنی دسترسی تمام افراد در سن تحصیل به مفاهیم درسی است، بدون اینکه از حق کسی به نفع دیگری استفاده شود. عده‌ای از دانش آموزان هستند که در مناطق محروم و کم جمعیت زندگی می‌کنند که با وسایل و نرم افزارهای آموزشی، دسترسی نداشتن به اینترنت و به طور کلی با شرایط برگزاری کلاس‌ آنلاین آشنا نیستند.
به عنوان مثال دانش آموزان مناطق محروم سیستان و بلوچستان که دسترسی کامل به گوشی هوشمند و اینترنت ندارند ممکن است از آموزش مجازی بی‌نصیب شوند.

مقایسه آموزش غیرحضوری با حضوری

در این مقاله سعی کرده‌ایم آموزش حضوری و غیر حضوری را از جنبه‌های مختلف از جمله محدودیت زمانی و مکانی و تجهیزات مورد نیاز، نظم، تعامل، هزینه و… بررسی کنیم. در ادامه به مقایسه آموزش حضوری و غیر حضوری خواهیم پرداخت.

  • در آموزش حضوری نیاز به مکان عمومی برای برگزاری کلاس‌ها داریم، در حالی‌که آموزش آنلاین برای حضور دانش آموزان و برگزاری کلاس‌ها مکان مشخصی ندارد.
  • در آموزش حضوری نیاز به تجهیزات آموزش بیشتر است، اما در کلاس‌های مجازی به تجهیزات چندانی نیاز نیست در نتیجه هزینه برگزاری کلاس‌های مجازی کمتر از کلاس‌های حضوری می‌باشد.
  • کلاس‌های حضوری در زمان و مکان معین برگزار می‌شوند اما کلاس‌های غیرحضوری اینطور نیستند.
آموزش غیر حضوری (مجازی یا آنلاین) آموزش حضوری (سنتی)
نیاز به اینترنت دارد نیاز به اینترنت ندارد
عدم محدودیت به زمان و مکان محدود به زمان و مکان
سرعت آموزش انعطاف پذیر سرعت آموزش نامشخص
آموزش مستقل صورت می‌گیرد آموزش با هم‌کلاسی‌ها انجام می‌شود
منبع آموزشی فایل‌های ضبط شده درسی منبع آموزشی معلم است
تعامل دانش آموزان محدود است تعامل نامحدود میان دانش آموزان

مهارت‌های لازم برای آموزش غیرحضوری

از جمله مهارت‌های لازم برای آموزش آنلاین شامل موارد زیر است که به طور خلاصه به هر یک می‌پردازیم.

  1. برخورداری از فناوری: امکانات مورد نیاز برای برگزاری کلاس‌های آنلاین موبایل، لپ تاپ، تبلت، کامپیوتر و دسترسی به اینترنت است.  در آموزش غیرحضوری معلمان و دانش آموزان هر دو گروه باید تجهیزات لازم را داشته باشند تا بتوانند در کلاس آنلاین حضور پیدا کنند.
  2. آموزش خلاقانه: معلمان باید خلاق و هدفمند باشند تا محتوا جالب برای دانش آموزان آماده کنند که در پایان دانش آموزان یادگیری عمیقی داشته باشند و در ذهن مخاطبان تثبیت شود.
  3. بازخورد منظم: معلمان با گفتگو و برگزاری منظم آزمون، از دانش آموزان بازخورد دریافت می‌کنند. معلمان باید بتوانند که آزمون‌ها را با برنامه و روش‌های ابتکاری برگزار کنند.
مهارت‌های لازم برای آموزش غیرحضوری
مهارت‌های لازم برای آموزش غیرحضوری

نتیجه گیری

ما در این مقاله به مزایا و معایب آموزش حضوری و غیر حضوری پرداختیم. آموزش مجازی انعطاف پذیری بالاتر و هزینه کمتری نسبت به آموزش حضوری دارد.

با توجه به شرایط موجود در هر مدرسه یا سیستم آموزشی می‌توان آموزش مجازی یا حضوری و یا ترکیب هردو روش را انتخاب کرد. تراز یک سامانه مدیریت آموزش است که با هدف افزایش رضایتمندی مدارس و افزایش تعداد دانش آموزان فعالیت می‌کند. شما می‌توانید به مدت دو هفته به صورت رایگان از تمام خدمات سامانه تراز با سرور دلخواه استفاده کنید.

سوالات متداول

آیا در کنار آموزش حضوری می‌توان کلاس غیرحضوری برگزار کرد؟

بله. کلاس‌های آموزشی می‌تواند ترکیبی از هر دو دوره حضوری و غیر حضوری باشد، زیرا گاهی به دلیل تعطیلات و برخی مشکلات دانش آموزان نمی‌‌توانند در تمام کلاس‌های حضوری شرکت کنند، بنابراین این گروه می‌توانند در کلاس‌ های آنلاین حضور پیدا کنند.

امتحانات دوره آموزش مجازی به چه صورت است؟

آزمون‌ها به صورت مجازی در بستر اینترنت با سوالات تشریحی یا تستی برگزار می‌شود.

آموزش سنتی چیست؟

آموزش سنتی همان آموزش حضوری است که با حضور معلم و دانش آموز در یک کلاس درس برگزار می‌شود.

میانگین امتیاز 5 / 5. جمع امتیاز 2

هنوز امتیازی ثبت نشده

نوشته های مشابه

1 دیدگاه

  1. سلام. مطلب خیلی خوبی بود. ازتون متشکرم. اما با همه این حرف ها به نظرم آموزش آنلاین هیچ وقت نمیتونه جای آموزش حضوری رو بگیره.
    آموزش حضوری هر جور هم حساب کنی بازم یه چیز دیگس 😉

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا